Column

Kasparov moet niet zeuren

Gary Kasparov stopt met schaken. Er valt voor hem niets nieuws meer te bereiken. In Linares wilde hij afscheid nemen in stijl en dat is hem, met vijf partijzeges en de (gedeelde) toernooizege, gelukt. Jammer alleen dat hij de laatste partij van Topalov verloor, maar dat kwam door de emoties omdat het de laatste partij in zijn carrière was. Hereniging in de schaakwereld ziet hij niet meer gebeuren. Iedereen lacht hem altijd uit als er weer eens een match wordt uitgesteld en Ponomariov krijgt veel meer sympathie dan hij, zo is zijn ervaring. Tjongejonge, kan die Kasparov niet eens een keer normaal doen?

Doelen

Dat Kasparov geen sportieve uitdaging meer ziet, is begrijpelijk. Als je zestien jaar wereldkampioen bent geweest en de grootste toernooien met overmacht hebt gewonnen, wat kun je dan nog meer bereiken? De eerste plaats op de wereldranglijst verdedigen, noemde hij in januari nog als doel. Maar dat is meer om de critici de mond te snoeren dan om zelf genoegen uit te putten. Het Russisch kampioenschap en Linares winnen, beide met een TPR van 2858, dat is ook leuk. Maar hij heeft het allemaal al zo vaak meegemaakt. Nee, zo maakte hij duidelijk, zijn enige doel was nog om zijn wereldtitel terug te winnen. En daartoe wordt hem voortdurend de kans ontnomen. En nu is hij het zat.

Uitstel

Maar waarom gaat de match tegen Kasimdzhanov eigenlijk niet door? Formeel omdat Kasparov zich heeft teruggetrokken, maar daarvoor had hij een goede reden. Keer op keer werd de match uitgesteld, waardoor zijn leven werd ontregeld en hij bijvoorbeeld totaal onnodig het Corus-toernooi moest missen. Maar je kunt nog een stap verder doorvragen: waarom wordt de match steeds uitgesteld? Omdat de FIDE een prijzengeld zoekt van 1,25 miljoen dollar en twee maanden voor de match een bankgarantie vraagt van 450.000 dollar. Je mag toch aannemen dat dat vooral de wens van Kasparov is, hij hamerde ook steeds op de financiële zekerheid. Maar waar vind je nou zoveel geld voor een match Kasparov-Kasimdzhanov? En waarom moet Kasparov zoveel geld hebben? Het is geen WK-match!

Hereniging

Kasparov mag Iljumzhinov op zijn blote knieën danken dat hij deze match mag spelen. Al eerder legde ik uit dat het Pact van Praag flauwekul is. Er zijn twee wereldkampioenen, die elk op hun eigen manier moeten worden opgevolgd. Wil je van twee naar één, dan moeten die twee kampioenen dus tegen elkaar spelen. Dat zijn op dit moment Kramnik en Kasimdzhanov. Iedere schaker mag in beide kampen proberen wereldkampioen te worden. Voor Kasparov was de logische weg om in 2002 aan het kandidatentoernooi in Dortmund deel te nemen en, na winst, Kramnik uit te dagen. (Nu heeft Leko dat gedaan.) Het moment van de herenigingsmatch zou niet belangrijk zijn, die zou gewoon gaan tussen de twee dan geldende kampioenen. Het probleem is ontstaan doordat er een match tussendoor is gepland van Kasparov tegen de FIDE-kampioen. Kasparov heeft als verslagen wereldkampioen een vrijplaats gekregen waar hij sportief gezien geen recht op had.

Gekke match

De 1,25 miljoen dollar voor de match van de grootste schaker ter wereld tegen dinges is dus moeilijk te vinden, ongetwijfeld omdat de match het publiek niet zo aanspreekt. Verder vraag ik me af waarom Kasparov zoveel geld moet hebben. Voor een WK-match begrijp ik dat, grote sporters verdienen zo’n honorering. Maar dit is een gekke match waarin hoe-heet-ie even opzij gezet moet worden zodat Kasparov namens de FIDE tegen Kramnik kan spelen. (Hoe langer ik erover nadenk, hoe gekker ik de match vind.) Dat hoeft geen maanden te duren, tien partijen met vier of vijf rustdagen lijkt me voldoende. Dat duurt dus net zo lang als het Corus-toernooi, waar Kasparov volgens mij nooit meer heeft gehad dan een schamele 100.000 gulden. En het winnen van Corus is toch een heel wat grotere prestatie dan het verslaan van eh, o ja, Kasimdzhanov. Kom op jongens, prijzengeld van 100.000 dollar plus 50.000 dollar voor de FIDE (dat schijnt erbij te horen) plus 100.000 dollar voor een beetje leuke ambiance maakt een budget van 250.000 dollar. Zo, ik heb een miljoen bespaard, jullie kunnen een sponsor gaan zoeken.

Gratis tips

Maar nou gaat deze column over de WK-cyclus, maar Kasparov stopt toch met schaken omdat hij geen uitdaging meer heeft? Ja hoor, maar als de hobbel-Kasimdzhanov genomen is, wacht hem weer een dertigjarige één meter negentig lange uitdaging. Je zult zien dat het dan weer gaat kriebelen. En voor dan geef ik Kasparov ook alvast even wat tips. Win in Linares nou ook eens van Kramnik, Anand en Leko, tegen wie je van de laatste 14 partijen er 13 remise hebt gespeeld, en dus niet alleen van Adams, Vallejo Pons en Kasimdzhanov. En begin niet meteen te schreeuwen als de toeschouwers in Wijk aan Zee of de journalisten in Linares de spektakelprijs aan iemand anders geven. En geef niet altijd van die huilerige persconferenties. Kortom, wees een vent en zit niet altijd zo te zeuren.

Johan Hut