TOP
Allemaal
schaakvermaak
Twee
Nederlandstalige boeken zagen recentelijk het daglicht. ‘Allemaal schaken’
van Frank Clevers en ‘Schaakvermaak 1’ van Pascal Losekoot. De boeken lijken niet op elkaar, het boek van Clevers is vijf keer zo dik als dat van Losekoot. Toch hebben ze opvallende overeenkomsten. In beide gevallen heeft de auteur een enorm plezier in het
spelletje en kan hij maar niet ophouden dat met anderen te delen. Bundelen? “Hóu nou
toch eens op met al dat geschaak!” Dat zei de
moeder van Bert Kieboom ooit tegen haar zoon, zo
onthulde hij in zijn bundel schaakrubrieken uit het Utrechts Nieuwsblad, die
in 1990 verscheen. Die bundel kreeg dan ook de naam ‘Al dat geschaak’ mee. Ook van de rubrieken van Lex Jongsma in de Telegraaf
verschenen selecties (‘De wereld van Caïssa’ en
‘Minnaars van Caïssa’) evenals van Dirk Jan ten
Geuzendam in Vrij Nederland (‘Schaaklezen’). Van
Hans Ree (Haagse Post, later NRC Handelsblad) verschenen vele bundels, maar
bijvoorbeeld Gert Ligterink (de Volkskrant) heeft
zich nooit laten overhalen. Zelf zal
ik niet gauw mijn wekelijkse schaakrubrieken integraal in boekvorm laten
verschijnen. Je schrijft ze in de loop van de week, zaterdag verschijnen ze
en een paar dagen later bedenk je dat je het toch weer anders had willen schrijven.
Soms haalt de actualiteit je zelfs al voor de verschijningsdatum in. Groot publiek
Frank Clevers schrijft zijn rubriek in het dagblad De
Limburger. Ook hij zal achteraf zijn fouten hebben ontdekt, zijn bundel is
dan ook een selectie. Maar wel een zeer uitgebreide selectie. Met ruim zeven
jaar rubrieken vult hij zo’n 350 pagina’s. Daarvóór
staan 150 pagina’s die een biografie vormen van Alex
Vinken, een van de grootste Limburgse schakers aller tijden. Ik beperk me
hier tot de 350 pagina’s schaakrubrieken. Clevers begrijpt goed wat zijn wekelijkse publiek is: doorsnee
clubschakers en huisschakers. En mensen die kunnen schaken maar het nooit
doen, maar wel de schaakrubriek in de krant lezen. Schakers van het niveau KNSB-competitie vormen slechts een miniem percentage van
zijn lezers, daarom richt de schrijver zich niet tot hen. Zij, de kenners,
zullen tijdens het lezen vaak denken: ja, dat weet ik ook wel. Maar voor het
grote publiek moet veel worden uitgelegd. Clevers
doet dat met veel enthousiasme en dat levert een bundel op waarin je uren
kunt bladeren. De vele onderwerpen wisselen zich in hoog tempo af: Max Euwe, het kampioenschap van
Brunssum, de onsterfelijke partij, Oscar Lemmers,
de jongste grootmeester, de oudste Limburgse schakers aller tijden, Jan Timman, Martijn Dambacher enzovoort enzovoort.
Er staan uiteraard vele partijen in, maar wel met zoveel diagrammen dat het
boek ook goed in de trein of op het strand is te lezen.
Allemaal schaken uitgeverij Van Spijk, Venlo ISBN 90-6216-388-2 Grabbelton
Pascal
Losekoot is jeugdleider van de Baarnse
Schaakvereniging. Ook buiten zijn eigen club heeft hij als trainer enige faam
verworven. Dagelijks neust hij in zijn grote verzameling schaakboeken en
noteert voorbeelden die hij aan zijn leerlingen kan laten zien. Na zijn
lessen een paar jaar bij de copyshop
te hebben gebundeld, heeft hij nu een echte uitgever gevonden voor een
vrolijk boekje. De titel ‘Schaakvermaak 1’ suggereert een (jaarlijkse?)
traditie. Met groot gemak zal hij ieder jaar een boekje kunnen samenstellen,
want onderwerpen zijn er legio te vinden. Zo zien we
in het boekje de volgende hoofdstukken: -
het
schijnoffer -
Sultan
Khan -
zetdwang -
wereldkampioenschap
1948 -
de
vergiftigde pion -
Tal,
de tovenaar van Riga Losekoot heeft een greep gedaan in een grabbelton en daar van
alles uitgehaald. Wel hebben alle hoofdstukken met elkaar gemeen dat ze
worden afgesloten met enkele opgaven. Want jeugdleider Losekoot
is verzot op opgaven. Het boek is niet dik (bijna 100 pagina’s), maar vooral
kinderen kun je er uren mee zoet houden. En misschien is dat wel de grote
waarde. Je wilt kinderen, nadat ze de spelregels onder de knie hebben, meer
vertellen, maar waar moet je beginnen? Nou, Losekoot
begint gewoon op pagina 1 en eindigt op pagina 100. En hopelijk komt er
volgend jaar weer een boekje.
Schaakvermaak 1 uitgeverij Resonans ISBN 90-807213-7-9
|
