|
Brengen computers de remisedood? 
Wij
schakers zijn niet bang dat ons spel de remisedood sterft. Toch steekt die
vraag zowel in het schaakspel als in het damspel af en toe de kop op. De
Complete Chess Match in Maastricht tussen Daniel Stellwagen en Erwin l’Ami geeft weer voeding
aan discussies op dit gebied. Vier keer moesten de spelers een
ultra-agressieve opening spelen en vier keer werd de partij remise. Ideale partijen
Kwam dat
nou door de computer, of lag het toch aan de opening? ‘Complete Chess’ betekent (volgens de organisatie) dat spelers
tijdens de partij een computer mogen raadplegen en het klassieke speeltempo
hanteren, in tegenstelling tot ‘Advanced Chess’, waarbij ook een computer wordt geconsulteerd,
maar een sneller tempo geldt. De combinatie van computerhulp en lange
bedenktijd moet tot ideale partijen leiden. Maar als beide partijen steeds de
sterkste zet spelen, wordt de partij dan niet altijd remise? De match
was tevens een themamatch, de beginzetten waren voorgeschreven. En dat leek
een zeer agressieve opening: 1.e4 e5 2.Pf3 Pc6 3.Lc4 Pf6. In de eerste twee
partijen moest 4.d4 gespeeld worden, door de organisatoren voor de
gelegenheid ‘Euwe Gambiet’ genoemd. Een
aardigheidje, omdat de grote theoreticus Euwe gek
Uitgeanalyseerd
Dat
beloofde dus spektakel, zou je zeggen. Of toch niet? Nee, want die oude
Italiaanse varianten (dit heet eigenlijk ‘Tweepaardenspel
in de nahand’) zijn bijna helemaal uitgeanalyseerd. Uiteraard verlieten Stellwagen en l’Ami ergens de
theorie, maar de computers behoedden hen voor tactische fouten, waardoor het
toch steeds remise werd. L’Ami vond dat 4.d4
helemaal geen kans op voordeel bood: “Het is bijna onmogelijk voordeel te
bereiken en ik zie ernaar uit 4.Pg5 te mogen spelen.” Met 4.Pg5 (beiden een
keer met wit) kwamen er onnavolgbare manoeuvres op het bord, maar ook die
partijen werden beide remise. Rare zetten
Hebben
de computers beide spelers behoed voor een nederlaag? Op de eerste dag waren
beiden nog niet onder de indruk van het apparaat. L’Ami:
“De computer heeft problemen in het middenspel.” Stellwagen: “De computer suggereert soms hele rare zetten
en de evaluatie is niet altijd accuraat.” Maar in het vierde dagverslag slaat
de organisatie de spijker op de kop door de stellen
dat in de duizelingwekkende varianten de computers hun hoofd koel hielden en
daarmee de spelers voor een nederlaag behoedden. Betekenis
Liefhebbers
van het Italiaans zouden willen dat de spelers het nog een keer zonder
computers overdoen. Dat is echter geen verwijt aan de organisatie, de ‘Chess Events Maastricht
Foundation’. Die heeft gewoon een leuk evenement neergezet, met zoals altijd Eric van Reem, Jan van Reek en prof.
Jaap van den Herik als drijvende krachten. Maar wat nou eigenlijk de
betekenis is van deze vier perfecte remises, daarover mogen filosofen zich
buigen. Johan Hut |
genoeg nooit een variant naar zich genoemd heeft gezien. In de laatste twee
partijen moesten de witspelers 4.Pg5 spelen.
